Ulusal Güvenlik – Rekabet – YZ Jeopolitiği

Tam Fable'ı yeni denemeye başlamışken bir anda gelen yasaklama, yapay zekanın artık sadece teknoloji şirketlerinin rekabet ettiği bir inovasyon alanı olmadığını size de düşündürdü mü?

İncelemelere göre Fable çok güçlü bir modeldi: güvenlik açıklarını yorumlayabilir, yanlış(!) toplumlara ciddi stratejik kabiliyetler kazandırabilirdi. Bunun üzerine, savunma sanayindeki ihracat lisansına tabi ürünler gibi bir yasaklama geldi.

Yorumlara göre endişenin temel nedeni; Güney Kore'nin en büyük telekomünikasyon şirketi ve aynı zamanda Anthropic'in yatırımcısı ve iş ortağı konumundaki SK Telecom — şirket bu iddiaları reddetse de — ve onun Çin bağlantıları. Hatta Anthropic'in en büyük yatırımcılarından ve bulut ortaklarından biri olan Amazon'un da, Anthropic'in yeni modellerine ilişkin olası güvenlik açıkları ve koruma mekanizmalarının aşılıp aşılamayacağı konusunda dile getirdiği endişelerin bu kararı tetiklediği söyleniyor.

Bu durumda soru şu:

Güçlü yapay zeka modelleri, çipler gibi stratejik teknoloji olarak mı ele alınmalı?

Bu sorunun cevabı “evet” ise, ABD dışında yaşayan insanların bundan sonra karşılaşacağı kısıtlamaların ilk örneğiyle karşı karşıyayız. Ve bu son olmayacak.

Akla gelen başka bir soru da şu: Eğer bir yapay zeka şirketi devletle yakın çalışırken, onun güçlü rakiplerinden birinin model erişimi kısıtlanıyorsa, bu sürecin tamamen rekabetten bağımsız ilerlediğinden nasıl emin olabiliriz?

Anthropic bugün OpenAI'ın en güçlü rakiplerinden biri hâline geldi. Claude; özellikle kurumsal kullanım, yazılım geliştirme ve güvenlik odaklı yaklaşımıyla ciddi bir başarı yakaladı.

Diğer tarafta OpenAI'ın ABD devletiyle daha görünür ve stratejik iş birlikleri kurduğunu biliyoruz. Bu elbette biraz komplo teorisi gibi bir düşünce; ama Anthropic'in ABD devletiyle ters düştüğü ilk durum değil bu ve devlet baskısını en çok hissettiği dönemin, OpenAI'ın devletle iş birliği anlaşmaları sonrasına denk gelmesi de düşündürücü.

Eğer yasaklama sadece ABD'nin ulusal güvenliği açısından getirildiyse, şu kısım çok açık:

Yapay zekada güç artık sadece modeli kimin geliştirdiğiyle değil, o modele kimin erişebildiğiyle de ölçülecek.

Galiba çip savaşlarından sonra sözlüklere yeni bir kavram daha ekleniyor: “Yapay Zeka Jeopolitiği.”